馃拪 Nawyki i zdrowie

Smog - co to jest? czym jest?

Okres jesienno-zimowy wi膮偶e si臋 z czym艣 wi臋cej ni偶 tylko ni偶sza temperatura i kr贸tszy dzie艅. W ci膮gu ostatnich kilku lat coraz cz臋艣ciej i 艣wiadomiej m贸wi si臋 o smogu oraz naszym realnym wp艂ywie na jego zwi臋kszenie.

Oscar Rak

Okres jesienno-zimowy wi膮偶e si臋 z czym艣 wi臋cej ni偶 tylko ni偶sza temperatura i kr贸tszy dzie艅. W ci膮gu ostatnich kilku lat coraz cz臋艣ciej i 艣wiadomiej m贸wi si臋 o smogu oraz naszym realnym wp艂ywie na jego zwi臋kszenie. W wi臋kszych miastach w Polsce (i na 艣wiecie) mo偶na zobaczy膰 ju偶 wyra藕ne dzia艂ania podj臋te w kierunku walki ze smogiem. Jest to np. darmowa komunikacja miejska (MPK Krak贸w), dzi臋ki kt贸rej potencjalnie zmniejsza si臋 emisja spalin samochodowych. Czy zastanawia艂e艣 si臋 kiedykolwiek, co to tak w艂a艣ciwie jest ten smog i jak powstaje? Jakie s膮 przyczyny i skutki smogu i jakie s膮 jego rodzaje?

Co to jest smog i co oznacza po angielsku?

Smog to po艂膮czenie dw贸ch angielskich s艂贸w 鈥 smoke (czyli dym) i fog (czyli mg艂a). Jak podaje Wikipedia 鈥 w Polsce przez pewien czas by艂 u偶ywany termin 鈥瀌ymg艂a". Powsta艂 on analogicznie do po艂膮czenia s艂贸w angielskich. PWN podaje naukow膮 definicj臋 smogu jako "mg艂臋 zawieraj膮ca zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego. Smog tworz膮 zanieczyszczenia pierwotne (py艂y, gazy i pary emitowane przez zak艂ady przemys艂owe, energetyczne, silniki spalinowe pojazd贸w mechanicznych itp.) i produkty ich fotochemicznych i chemicznych przemian zachodz膮cych w warunkach inwersji temperatury podczas bezwietrznej pogody." Ze wzgl臋du na miejsce, sk艂ad chemiczny oraz warunki powstania wyr贸偶nia si臋 dwa rodzaje: smog klasyczny (londy艅ski) i fotochemiczny (los angeles).

Smog klasyczny 鈥 sk艂ad, definicja, wyst臋powanie, przyczyny

Smog klasyczny (zwany r贸wnie偶 londy艅skim lub kwa艣nym) powstaje w umiarkowanej strefie klimatycznej w wyniku silnie zanieczyszczonego powietrza. Warunkiem niezb臋dnym jest r贸wnie偶 wysoka wilgotno艣膰. Wyst臋puje on od listopada do lutego, czyli w tzw. okresie grzewczym. Powstanie g艂贸wnie ze wzgl臋du na ogrzewanie mieszka艅 w niew艂a艣ciwy spos贸b.

G艂贸wnym elementem jest przede wszystkim wysokie st臋偶enie dwutlenku w臋gla (IV) oraz dwutlenku siarki (SO2). Poza tym smog klasyczny zawiera r贸wnie偶 ci臋偶ko opadaj膮ce py艂ki, sadz臋 oraz tlenki azotu. Ze wzgl臋du na silne elementu swojego sk艂adu mo偶e niszczy膰 elewacje zabytkowych budynk贸w i powodowa膰 odpadanie z nich tynku.

Wy偶ej wymienione elementy maj膮 tendencje do 艂膮czenia si臋 z mg艂膮. Z tego powodu bywa r贸wnie偶 nazywany smogiem londy艅skim, poniewa偶 w stolicy Anglii w 1952 roku z jego powodu dosz艂o do prawie czterech tysi臋cy zgon贸w. Zaskutkowa艂o to wprowadzeniem ustawy o czystym powietrzu w 1956 roku.

Smog fotochemiczny (Los Angeles) - sk艂ad, definicja, wyst臋powanie, przyczyny i skutki

Smog fotochemiczny (zwany r贸wnie偶 smogiem typy Los Angeles) - powstaje g艂贸wnie w bardzo suche dni, w czasie kt贸rych podwy偶szony jest ruch uliczny. Jest charakterystyczny dla stref subtropikalnych i sk艂ada si臋 g艂贸wnie z tlenk贸w azotu, tlenk贸w w臋gla oraz w臋glowodor贸w. Niezb臋dnym elementem do wytworzenia si臋 smogu typu Los Angeles s膮 spaliny samochodowe, poniewa偶 posiadaj膮 one zdolno艣膰 do tzw. przemian fotochemicznych. Z tego wzgl臋du chmura pojawiaj膮ca si臋 w sferach subtropikalnych nazwana zosta艂a fotochemiczn膮. Tego typu smog wyst臋puje od czerwca do wrze艣nia.

Smog typu Los Angeles powstaje w okre艣lonych warunkach. S膮 to dni, w kt贸rych :

  • temperatura osi膮ga ponad 30 stopni Celsjusza,
  • poziom wiatru jest znikomy lub zerowy,
  • wyst臋puje wysokie nas艂onecznienie,
  • wyst臋puje du偶e nat臋偶enie ruchu ulicznego.

Mo偶e on nie艣膰 ze sob膮 negatywne skutki dla ludzi. Do efekt贸w smogu fotochemicznego zaliczamy m.in. senno艣膰, b贸l g艂owy, kaszel, obrz臋k p艂uc, drapanie w gardle czy przyspieszone t臋tno. Sam wygl膮d tego smogu okre艣la si臋 jako brudn膮 mg艂臋. Mo偶e ona ogranicza膰 widoczno艣膰 nawet do 80 metr贸w, co mo偶e stwarza膰 niebezpieczne sytuacje na drodze.

Czy smog faktycznie jest szkodliwy?

Wiele os贸b bagatelizuje smog i uwa偶a jego szkodliwo艣膰 za spo艂eczny wymys艂. Jego skutki mog膮 by膰 jednak naprawd臋 szkodliwe dla naszych organizm贸w. Dlaczego?

Dla ludzi najbardziej niebezpieczne s膮 tzw. py艂y zawieszone, kt贸rych 艣rednica nie przekracza 2,5渭m (PM2,5渭m). S膮 one tak mikroskopijne, 偶e mog膮 przenika膰 nie tylko do p艂uc, ale r贸wnie偶 do krwiobiegu. 聽Takie miasta jak Krak贸w czy Zakopane od lat s膮 przepe艂nione nimi oraz py艂ami PM10. Warto mie膰 艣wiadomo艣膰 tego, 偶e s膮 to miasta, kt贸re nale偶膮 do najbardziej zanieczyszczonych w ca艂ej Europie.

Wed艂ug WHO (World Health Organisation) szanuje, 偶e oko艂o 3% zgon贸w spowodowanych jest w艂a艣nie ubocznymi skutkami obecno艣ci lotnych py艂贸w! Osoby, kt贸re s膮 najbardziej podatne na dzia艂ania smogu to przede wszystkim dzieci, osoby starsze i kobiety w ci膮偶y.

Smog mo偶e si臋 przyczyni膰 do:

  • niewydolno艣ci oddechowej
  • astmy
  • chor贸b serca i b贸lu w klatce piersiowej
  • astmy
  • nowotwor贸w
  • zapalenia oskrzeli
  • duszno艣ci
  • chor贸b uk艂adu kr膮偶enia.

Jak sobie radzi膰 ze smogiem i jak mu przeciwdzia艂a膰?

Popularnym i jednym z naj艂atwiejszych sposob贸w walki ze smogiem s膮 maski antysmogowe, wi臋cej na ich temat przeczytasz w smogowym poradniku. Posiadaj膮 one wbudowane filtry, kt贸re mog膮 oczy艣ci膰 cz臋艣膰 powietrza. Wiele os贸b niestety nie jest przekonanych do takich gad偶et贸w, poniewa偶 maski zakrywaj膮 prawie po艂ow臋 ich twarzy.

Osoby 艣wiadome konsekwencji p艂yn膮cych ze szkodliwych w艂a艣ciwo艣ci smogu, decyduj膮 si臋 na zakup oczyszczaczy powietrza. Pomagaj膮 one w filtrowaniu powietrza nie tylko w przestrzeni domowej, ale r贸wnie偶 biurowej. Oczyszczacze powietrza mo偶ecie zostawi膰 w艂膮czone na czas Waszej nieobecno艣ci. Po powrocie do domu czy biura b臋dziecie mogli cieszy膰 si臋 przefiltrowanym powietrzem. Wiele urz膮dze艅 wyposa偶onych zosta艂o r贸wnie偶 w funkcj臋 cichej pracy, dzi臋ki czemu nie b臋d膮 one sprawia艂y problem贸w je艣li chodzi o sen czy skupienie podczas pracy. Warto r贸wnie偶 pami臋ta膰, aby dobra膰 oczyszczacz odpowiednio do wielko艣ci przestrzeni, w kt贸rej b臋dzie eksploatowany. Je艣li nie wiecie na jaki od艣wie偶acz powietrza si臋 zdecydowa膰, wi臋cej na ten temat mo偶ecie sprawdzi膰 w pierwszej wpisie po艣wi臋conym oczyszczaczom.

Monitorowanie otoczenie to kolejny wa偶ny element dla os贸b, kt贸re na co dzie艅 spotykaj膮 si臋 ze smogiem. Badania stanu powietrza prowadzone s膮 przez Wojew贸dzkie Inspektoraty Ochrony 艢rodowiska. Dane te mo偶ecie sprawdzi膰 zar贸wno za po艣rednictwem medi贸w, jak i zwyk艂ej aplikacji do tego przeznaczonej. Przyk艂adowe aplikacje przeznaczone do sprawdzania jako艣ci powietrza to: Jako艣膰 powietrza w Polsce, Zanieczyszczenie Powietrza oraz Kanarek - jako艣膰 powietrza.

Walk臋 ze smogiem mo偶ecie rozpocz膮膰 w naprawd臋 banalny spos贸b. S膮 to czynno艣ci, kt贸re nie kosztuj膮 Was nic, opr贸cz odrobiny wysi艂ku. Przede wszystkim ograniczcie przebywanie na zanieczyszczonym powietrzu i korzystanie z samochodu. Wiele miast zapewnia darmow膮 komunikacj臋 miejsk膮 w dniach, w kt贸rych poziom smogu jest bardzo wysoki. Warto korzysta膰 z takich opcji i zostawi膰 sw贸j pojazd na parkingu (zw艂aszcza je艣li korzystamy z niego w pojedynk臋). Je艣li jednak jeste艣cie zmuszeni do korzystania z samochodu - pami臋tajcie o cz臋stej wymianie filtru kabinowego. Skupcie si臋 by oddycha膰 przede wszystkim przez nos. Jest to du偶o zdrowsze ni偶 oddychanie ustami.

Podsumowanie

Smog spowodowany jest przede wszystkim dzia艂alno艣ci膮 cz艂owieka. Dok艂adnie z tego samego powodu jeste艣my w stanie ograniczy膰 jego dzia艂anie. Maski antysmogowe, darmowa komunikacja miejska, czy oczyszczacze powietrza s膮 ju偶 na porz膮dku dziennym i powinni艣my z nich korzysta膰. Pami臋tajmy, 偶e py艂y zawieszone maj膮 realny wp艂yw na nasze organizmy. Korzystajmy z dedykowanych aplikacji, za pomoc膮 kt贸rych mo偶emy sprawdzi膰 poziom zanieczyszczenia powietrza i ograniczmy korzystanie z samochod贸w. Miejmy 艣wiadomo艣膰 tego, jak tragiczne w skutkach mo偶e by膰 nadmierne przebywanie w smogowym 艣rodowisku.

殴r贸d艂a:

  1. https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/smog;3976775.html
  2. https://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/uklad-oddechowy/smog-jak-powstaje-wplyw-smogu-na-zdrowie-aa-Vxt5-RcoX-7aAv.html
  3. Smog
  4. https://airly.eu/pl/czym-sie-rozni-smog-fotochemiczny-od-kwasnego
  5. Smog
  6. smog-fotochemiczny

Komentarze

Oscar Rak

O Autorze

Mam na imi臋 Oscar i jestem ekspertem od video marketingu oraz komunikacji audiowizualnej.

Poka偶臋 Ci, jak nakr臋ci膰 film, kt贸ry b臋dzie sprzedawa艂 i poruszy ciep艂膮 strun臋 w nawet najtwardszym sercu. Wierz臋, 偶e dobrze nagrany materia艂 to ju偶 po艂owa sukcesu 鈥 nie ma znaczenia, czy kr臋cimy reklam臋, czy edukacyjny kurs online.

Podobne artyku艂y

Odbierz dost臋p
do darmowego kursu

do艂膮cz do ponad 1000 os贸b, kt贸re zacz臋艂y ju偶 tworzy膰 video.

Dzi臋ki! Jeste艣 zapisany i nied艂ugo otrzymasz pierwszy mail z wideo-wskaz贸wkami :)
Ups! Pojawi艂 si臋 problem z przes艂aniem Twojego zapisu.

Zapisuj膮c si臋 na newsletter zgadzasz si臋 na przetwarzanie Twoich danych osobowych w celu wysy艂ania na wskazany przez Ciebie adres e-mail informacji handlowych o nowo艣ciach, promocjach, produktach i us艂ugach zwi膮zanych z serwisami oscarrak.pl. B臋dzie to marketing bezpo艣redni, do realizacji kt贸rego wykorzystam Twoje telekomunikacyjne urz膮dzenia ko艅cowe. Administratorem Twoich danych osobowych b臋dzie Goodkloo Oskar Rak prowadz膮cy dzia艂alno艣膰 gospodarcz膮 w Studzienicach (43-215) przy ul. Wilcza 41, NIP 6381821859. Przys艂uguje Tobie prawo do cofni臋cia zgody, 偶膮dania wgl膮du do Twoich danych, wniesienia sprzeciwu co do ich przetwarzania, sprostowania, usuni臋cia i ograniczenia przetwarzania. Wi臋cej informacji o tym jak przetwarzam Twoje dane znajdziesz na Polityk膮 Prywatno艣ci.